Nhiều chính sách mới liên quan lớn đến đời sống, kinh tế xã hội như: Bổ sung một số chức danh có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính; Người dân nhận lương hưu qua VNeID; Trẻ dưới 6 tuổi được cấp thẻ Căn cước; Mỗi địa điểm sẽ có mã định danh 12 chữ số, hiển thị trên VneID… là những chính sách mới có hiệu lực từ tháng 09/2026.

1. Trẻ dưới 6 tuổi được cấp thẻ Căn cước

Nghị định số 301/2026/NĐ-CP ngày 30/7/2026 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 63/2024/NĐ-CP ngày 10/6/2024 của Chính phủ quy định việc thực hiện liên thông điện tử 2 nhóm thủ tục hành chính: Đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú, cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ em dưới 6 tuổi; đăng ký khai tử, xóa đăng ký thường trú, giải quyết mai táng phí, tử tuất.

Theo đó, cha mẹ có thể đăng ký cấp thẻ căn cước cho trẻ dưới 6 tuổi nếu có nhu cầu ngay trong quá trình đăng ký khai sinh liên thông điện tử, không phải thực hiện thêm một thủ tục riêng như trước đây.

Nghị định có hiệu lực thi hành từ 01/9/2026.

2. Mỗi địa điểm sẽ có mã định danh 12 chữ số, hiển thị trên VNeID

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 326/2026/NĐ-CP ngày 19/8/2026 quy định về định danh địa điểm.

Nghị định nêu rõ các nguyên tắc định danh địa điểm. Theo đó, mỗi địa điểm chỉ có một mã định danh duy nhất, tuân thủ cấu trúc thống nhất trên toàn quốc, bảo đảm tính liên tục và ổn định, không trùng lặp trong toàn hệ thống.

Mã định danh địa điểm sau khi được tạo lập, gắn mã duy nhất cho một đối tượng cụ thể phải có tính ổn định lâu dài. Mã định danh địa điểm là dãy số tự nhiên gồm 12 chữ số do Cơ sở dữ liệu định danh địa điểm xác lập. Mỗi địa điểm được gắn một mã định danh riêng biệt, không trùng lặp, bảo đảm tính ổn định, mở rộng và khả năng liên kết, tích hợp, kết nối, chia sẻ, khai thác thông tin trong cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành.

Cơ quan Nhà nước được giao quản lý chuyên ngành đối với đối tượng thuộc danh mục định danh địa điểm hoặc cơ quan quản lý cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành chứa dữ liệu gốc về sự hình thành, tồn tại, biến động của đối tượng có trách nhiệm chủ trì rà soát, chuẩn hóa, thu thập dữ liệu, đồng bộ dữ liệu về Cơ sở dữ liệu định danh địa điểm để thực hiện cấp mã định danh địa điểm.

Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 01/9/2026.

3. Bổ sung một số chức danh có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính

Chính phủ ban hành Nghị định số 311/2026/NĐ-CP ngày 06/8/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 189/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 quy định chi tiết Luật Xử lý vi phạm hành chính về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính.

Nghị định sửa đổi, bổ sung một số khoản tại Điều 6 của Nghị định số 189/2025/NĐ-CP về thẩm quyền của Thủ trưởng cơ quan thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước theo chuyên ngành, lĩnh vực và một số chức danh khác. Cụ thể như sau:

Tại khoản 1, Điều 6: Sửa đổi, bổ sung theo hướng đổi tên một số chức danh như: Chi cục Trưởng Chi cục An toàn thực phẩm, Chi cục Trưởng Chi cục về lĩnh vực dân số, trẻ em thuộc Sở Y tế thành Chi cục Trưởng Chi cục về lĩnh vực an toàn, vệ sinh thực phẩm, Chi cục Trưởng Chi cục về lĩnh vực dân số, trẻ em, phòng, chống tệ nạn xã hội thuộc Sở Y tế; Chi cục Trưởng Chi cục Thống kê cấp tỉnh thuộc Cục Thống kê thành Trưởng Thống kê cấp tỉnh; Giám đốc Bảo hiểm xã hội khu vực thành Giám đốc Bảo hiểm xã hội cấp tỉnh.

Đồng thời, bổ sung thẩm quyền xử phạt của Chi cục Trưởng Chi cục về lĩnh vực môi trường thuộc Cục Môi trường để phù hợp với thực tiễn, bảo đảm sự tương đồng về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường (lĩnh vực trồng trọt, bảo vệ thực vật, chăn nuôi, thú y, quản lý chất lượng nông lâm, thủy sản, thủy lợi, đê điều, phòng, chống thiên tai).

Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 26/9/2026.

4. Người dân nhận lương hưu qua VNeID

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 320, có hiệu lực từ ngày 28/9, sửa đổi, bổ sung một số quy định về định danh và xác thực điện tử. Quy định mới bổ sung tài khoản hưởng an sinh trên ứng dụng VNeID để tiếp nhận các khoản chi trả.

Theo Nghị định, cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội chi trả tiền hỗ trợ, lương hưu và các khoản kinh phí hợp pháp khác từ ngân sách nhà nước bằng hình thức chuyển khoản đến tài khoản hưởng an sinh trên VNeID.

Người chưa tạo tài khoản hưởng an sinh trên VNeID và không có văn bản ủy quyền cho người khác tiếp nhận vẫn được nhận tiền bằng các hình thức khác theo quy định.

Tài khoản hưởng an sinh là thông tin định danh trên VNeID, cho phép người dùng tích hợp một trong ba phương tiện gồm tài khoản thanh toán, ví điện tử hoặc tài khoản tiền di động để nhận lương hưu, tiền hỗ trợ và các khoản kinh phí hợp pháp khác.

Tài khoản, ví điện tử hoặc tài khoản tiền di động được tích hợp phải chính chủ, có thông tin trùng khớp với danh tính điện tử của người hưởng an sinh. Mỗi người chỉ được tích hợp một trong ba loại phương tiện thanh toán trên.

5. Dùng số định danh thay mã số bảo hiểm xã hội

Từ ngày 01/9, hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam tập trung chuyển đổi mã số bảo hiểm xã hội sang định danh cá nhân hoặc căn cước công dân sau khi làm sạch, chuẩn hóa.

Mã số BHXH là dãy 10 số gắn liền với mỗi cá nhân trong suốt quá trình tham gia, do cơ quan Bảo hiểm xã hội cấp. Người dùng có thể tra cứu quá trình đóng - hưởng chế độ thông qua mã số này trên VssID.

Số định danh cá nhân là dãy 12 chữ số do Bộ Công an cấp. Người có căn cước công dân 12 số thì số căn cước chính là mã số định danh cá nhân. Với trẻ em, mã số định danh sẽ hiển thị ngay trên Giấy khai sinh.

Hết tháng 03/2026, cả nước có gần 21,6 triệu người tham gia BHXH, đạt hơn 45% lực lượng lao động trong độ tuổi. Trong đó, khu vực bắt buộc hơn 19 triệu người và tự nguyện hơn 2,5 triệu người.

Cũng liên quan đến mã định danh, Nghị định 301/2026 điều chỉnh quy trình liên thông điện tử. Theo đó, bên cạnh đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú và cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ em dưới 6 tuổi, văn bản này bổ sung thủ tục cấp thẻ căn cước cho trẻ em dưới 6 tuổi. Về quy trình, khi nộp hồ sơ trực tuyến, nếu người đại diện hợp pháp có nhu cầu cấp thẻ căn cước cho trẻ thì chỉ cần lựa chọn ngay trên tờ khai.

6. Quy định mới về tiền bản quyền trong lĩnh vực báo chí.

Tiền bản quyền sáng tạo tác phẩm báo chí thuộc loại hình phát thanh, truyền hình được chi trả trong đơn giá sản xuất tác phẩm báo chí đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt sản xuất nội dung theo nhiệm vụ đặt hàng, giao nhiệm vụ hoặc đấu thầu sử dụng nguồn ngân sách nhà nước.

Căn cứ các trường hợp quy định tại các điểm a, b khoản 3 Điều 3 của Nghị định này, thẩm quyền quy định tại khoản 7 Điều 3 của Nghị định này và cơ chế tự chủ của cơ quan báo chí theo quy định của pháp luật, mức tiền bản quyền khuyến khích do người đứng đầu cơ quan báo chí quyết định hoặc thực hiện theo quyết định của cấp có thẩm quyền.

Nghị định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/9/2026. Nghị định số 18/2014/NĐ-CP ngày 14/3/2014 của Chính phủ quy định về chế độ nhuận bút trong lĩnh vực báo chí, xuất bản và Nghị định số 21/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 của Chính phủ quy định về nhuận bút, thù lao đối với tác phẩm điện ảnh, mỹ thuật, nhiếp ảnh, sân khấu và các loại hình nghệ thuật biểu diễn khác hết hiệu lực thi hành kể từ ngày Nghị định này có hiệu lực thi hành.

Đông Hà