Đương Quy còn được gọi là Nhân Sâm dành cho phụ nữ. Tên khoa học: Angelica sinensis. Tên tiếng Anh: Angelica, female ginseng.
1. Giá trị dinh dưỡng của cây Sâm Đương quy
Rễ Đương quy có hàm lượng tinh dầu chiếm đến 0,26%. Đây cũng là thành phần chính quyết định tác dụng của Đương quy. Bên cạnh tinh dầu, rễ Đương quy còn có các hợp chất khác như coumarin, saccharide, axit amin, sterol,... Ngoài ra, cây đương quy còn có chứa nhiều loại vitamin tốt cho sức khỏe chẳng hạn như vitamin B12.
- Rễ chính (quy đầu): có đường kính khoảng 1,5-4cm, với đầu tù và tròn. Đây là bộ phận có giá trị dinh dưỡng rất cao.
- Quy thân: phần rễ đã được cắt bỏ phần đầu và đuôi, được dùng để bồi bổ khí huyết.
- Rễ phụ (rễ nhánh): với đường kính khoảng 0,3-1cm và có giá trị thấp hơn.

1.1. Bồi bổ khí huyết
Đương quy có chứa ligustilide, N-butylphthalide có khả năng tăng cường hệ tuần hoàn máu. Cùng với các loại vitamin B12 và acid folic có khả năng tăng sinh các tế bào hồng cầu để giúp cơ thể đủ máu.
Loại thảo dược này còn giúp cải thiện tình trạng máu xấu đồng thời giải quyết một số vấn đề như tình trạng cơ thể xanh xao, mệt mỏi, môi thâm, tóc bạc sớm, ăn uống kém.
Đương quy có khả năng ức chế sự kết tập tiểu cầu, liên quan đến điều trị huyết khối não và viêm tắc tĩnh mạch huyết khối, tăng cường tuần hoàn não.
1.2. Kháng khuẩn, chống viêm
Sâm Đương quy có khả năng kháng khuẩn, chống viêm khá tốt. Đây là công dụng được đánh giá rất cao trong dược liệu.
Bên cạnh đó, tinh chất trong loại thảo dược này có khả năng làm giảm tính thẩm thấu trong huyết quản, do vậy chúng có khả năng ức chế những chất gây viêm. Từ đó chúng sẽ giúp loại bỏ tình trạng viêm nhiễm bên trong do một số bệnh lý gây ra.
Người dùng có thể dùng sâm Đương quy sắc nước uống, có tác dụng ức chế sự sinh sản và phát triển của những loại vi khuẩn, như: trực khuẩn thương hàn, phẩy khuẩn tả hay liên cầu khuẩn tán huyết... rất tốt cho hệ tiêu hóa.
1.3. Trị đau nhức khớp
Brefeldin có trong Đương quy rất tốt cho xương khớp, đồng thời sẽ giúp cải thiện tình trạng đau nhức cơ cực kỳ hiệu quả.
Loãng xương là tình trạng xương trở nên yếu, khiến chúng dễ bị gãy. Tình trạng này phát triển theo thời gian và chủ yếu ảnh hưởng đến phụ nữ trải qua những thay đổi mãn kinh.
Trong một nghiên cứu được thực hiện vào năm 2002, nghiên cứu sự ảnh hưởng của Đương quy đối với sự tăng sinh của các tế bào xương ở người, các nhà nghiên cứu đã kết luận rằng Đương quy đóng vai trò dinh dưỡng trong việc kích thích các tế bào xương, giúp xương chắc khỏe hơn.
1.4. Tốt cho não và hệ thần kinh
Đương quy được cho là sở hữu các đặc tính dinh dưỡng có lợi trong việc bảo vệ các tế bào thần kinh khỏe mạnh.
Bên cạnh đó, Đương quy còn chứa các hợp chất có khả năng hỗ trợ tuần hoàn máu giúp tăng cường đưa máu lên não nhằm giúp cải thiện những vấn đề trí nhớ kém, chóng mặt, hay quên, hay đau đầu, giúp tăng cường dẫn truyền thần kinh, tăng khả năng ghi nhớ và suy nghĩ.
1.5. Khả năng chống oxy hóa
Các đặc tính chống oxy hóa của Đương quy góp phần mang lại lợi ích cho hệ sinh sản, xương, da và sức khỏe, cũng như cân bằng tâm trạng.
Các gốc tự do làm hỏng các mô bằng cách phá vỡ các khối xây dựng của tế bào. Đương quy ngăn chặn việc này, bằng cách tăng hoạt động và sản xuất các enzyme chống oxy hóa (NQO1 , SOD và CAT). Ngoài ra, nó kích hoạt việc sản xuất hợp chất phosphatidylinositol giúp tế bào tồn tại dưới áp lực oxy hóa.
1.6. Giảm tâm trạng thay đổi bất thường và trầm cảm
Một số nghiên cứu đã phát hiện ra rằng Đương quy có thể có tác dụng chống trầm cảm và có thể có tác động tích cực đến tâm trạng của bạn.
Một nghiên cứu trên động vật đã chứng minh rằng, khi sử dụng dịch chiết Đương quy đối trên động vật bị trầm cảm sẽ thay đổi hoạt động của một loại protein trong não liên quan đến trầm cảm và làm giảm các triệu chứng của trầm cảm.
Khi được sử dụng một mình hoặc kết hợp với các phương pháp điều trị truyền thống và các biện pháp tự nhiên, Đương quy có thể hữu ích trong việc giảm các triệu chứng trầm cảm.
1.7. Tăng sức đề kháng
Thành phần Đương quy có chứa polysaccharide cùng với các khoáng chất, vitamin và các tinh dầu đều được xem là hoạt chất tăng cường hệ miễn dịch rất tốt cho cơ thể. Đặc biệt là người có cơ địa yếu như người đang bị chấn thương hay phụ nữ sau sinh.
Đương quy tăng cường khả năng thực bào của đại thực bào, đồng thời hỗ trợ các quá trình chuyển hóa của những lympho bào, giúp kích thích sự sản sinh kháng thể để tăng cường sức đề kháng cho người dùng.
Do vậy, Đương quy được sử dụng cho người bị suy nhược cơ thể hay mắc phải một số bệnh do hệ miễn dịch hoạt động kém, như đau bụng, viêm họng, viêm phế quản và viêm amidan,...
1.8. Điều trị rối loạn kinh nguyệt
Đương quy hỗ trợ điều trị rối loạn kinh nguyệt, kinh nguyệt ít, bế kinh, đau bụng kinh ở phụ nữ.
1.9. Tăng cường sinh lý
Đương quy thường kết hợp với các thảo dược khác để tạo ra kết quả mong muốn:
Khi kết hợp với hoa cúc, bài thuốc này sẽ cải thiện tình trạng nóng trong người ở những phụ nữ đang trải qua thời kỳ mãn kinh.
Khi kết hợp với cây kế sữa, cây trong sạch, mao lương, cỏ ba lá và nhân sâm, bài thuốc này sẽ cải thiện những cơn nóng, đổ mồ hôi đêm và giấc ngủ cho phụ nữ trải qua những thay đổi mãn kinh tự nhiên.
Khi kết hợp với các loại thảo mộc khác (rễ nhân sâm, vỏ quế,...) và thoa trực tiếp lên da của bộ phận sinh dục giúp tăng cường sinh lý ở nam và nữ giới.
1.10. Làm đẹp da
Đương quy không những bổ huyết mà còn có tác dụng hoạt huyết rất tốt. Nó được dùng ngoài giúp tăng cường hoạt huyết trên da, nuôi dưỡng tế bào da, làm giảm tình trạng khô nứt, làm trắng, loại bỏ vết nám tàn nhang hiệu quả, giúp làn da luôn khỏe đẹp - hồng hào tươi tắn.
Nguyên liệu: Đương quy, bạch chỉ, đậu xanh, bạch cập, hạnh nhân, hoài sơn tán bột mịn, vài giọt tinh dầu hoa hồng đắp mặt để trị nám, tàn nhang và dưỡng da. Công thức này thích hợp với mọi loại da, nhất là người có làn da lão hóa, thô, nhão.
1.11. Hỗ trợ tiêu hoá, thông đại tiện
Đương quy được cho là có tác dụng bảo vệ dạ dày giúp cân bằng việc sản xuất ra acid dạ dày. Khi axit dạ dày làm xói mòn đường tiêu hóa, nó có thể dẫn đến viêm mãn tính và khi không được kiểm soát, nó có thể gây ra loét dạ dày.
Bổ sung Đương quy có thể giúp cơ thể duy trì sự cân bằng tự nhiên của lớp niêm mạc trong đường tiêu hóa.
2. Tác hại của đương quy
Khi sử dụng Đương quy bằng đường uống và có thể kết hợp với các thành phần khác với hàm lượng bình thường, bạn có thể dùng nó hàng ngày trong tối đa sáu tháng.
Tuy nhiên, bạn cũng nên tham khảo ý kiến bác sĩ để biết được liều lượng sử dụng chính xác nhất. Khi sử dụng với liều lượng không chính xác, Đương quy có thể làm cho làn da của bạn nhạy cảm với ánh sáng mặt trời, huyết áp sẽ thay đổi, gây ra ợ hơi và khó chịu.
Đinh Liên